Η συμπεριφορά απέναντι στην ασθένεια διαμορφώνεται υπό την επίδραση υποκειμενικών, κοινωνικών και πολιτισμικών παραγόντων, παρουσιάζοντας διαφοροποιήσεις τόσο μεταξύ διαφορετικών ατόμων όσο και εντός του ίδιου ατόμου. Οι διαφοροποιήσεις αυτές εξαρτώνται από τις συγκεκριμένες περιστάσεις και τη φύση της ασθένειας που καλείται το άτομο να διαχειριστεί. Η Κλίμακα Στάσης για την Ασθένεια, σχεδιάστηκε από τον Robert Kellner για να αξιολογήσει τους φόβους, τις αρνητικές πεποιθήσεις και τις στάσεις που σχετίζονται με την υποχονδρίαση και τη μη φυσιολογική συμπεριφορά σε σχέση με την ασθένεια και είναι ένα αξιόπιστο εργαλείο για την ανίχνευσή τους καθώς δεν περιέχει στοιχεία που σχετίζονται με συμπτώματα που είναι χαρακτηριστικά άλλων ψυχιατρικών συμπτωμάτων. Παρόλο που η Κλίμακα Στάσης για την Ασθένεια χρησιμοποιείται ευρέως, μόνο λίγες μελέτες έχουν διερευνήσει την παραγοντική δομή της χωρίς να έχει βρεθεί κοινή παραγοντική λύση. Τα αποτελέσματα αυτών των μελετών διαφέρουν και κυμαίνονται από 2 ως 5 παραγοντικές λύσεις, καθώς και ως προς το ποια στοιχεία αποδίδονται στους παράγοντες. Δεδομένου ότι η παραγοντική ανάλυση για την ελληνική μετάφραση δεν έχει ερευνηθεί στο παρελθόν, αναλύσαμε την παραγοντική δομή σε ελληνικό δείγμα χρησιμοποιώντας διερευνητική παραγοντική ανάλυση για να αντικατοπτρίσουμε τις πολιτισμικές αποχρώσεις στις αντιλήψεις για την υγεία και τις συμπεριφορές απέναντι στην ασθένεια και να είναι εφικτές οι ουσιαστικές συγκρίσεις με άλλους πληθυσμούς. Ένα μικτό δείγμα τελειόφοιτων φοιτητών ιατρικής της Ιατρικής Σχολής Αθηνών (Ν = 163) συμπλήρωσε το ψυχομετρικό εργαλείο πριν από την παρακολούθηση των εκπαιδευτικών κλινικών με το δείγμα να αποτελείτο από γυναίκες σε ποσοστό 60,98% και από άνδρες σε ποσοστό 39,02%, με τη μέση ηλικία του δείγματος να είναι 23,84 έτη (SD = 1.67). Τα δεδομένα υποβλήθηκαν σε Εκτίμηση Μέγιστης Πιθανοφάνειας και πλάγια περιστροφή, η οποία ανέδειξε μια λύση επτά παραγόντων: i) Ανησυχία για την ασθένεια μετά την αίσθηση του πόνου, ii) Συνήθειες υγείας, iii) Επιπτώσεις των συμπτωμάτων, iv) Υποχονδριακές πεποιθήσεις, v) Θανατοφοβία, vi) Εμπειρίες θεραπείας, vii) Φοβία για την ασθένεια. Η εσωτερική συνέπεια των παραγόντων, που μετρήθηκε με το δείκτη άλφα του Cronbach, πέτυχε καλή έως αποδεκτή αξιοπιστία 0,86, 0,88, 0,68, 0,76, 0,73, 0,65, 0,81, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης, αν και δεν μπορούν να γενικευτούν στο γενικό πληθυσμό, παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τη στάση των φοιτητών ιατρικής απέναντι στην ασθένεια και μπορούν να ανοίξουν το δρόμο για εκπαιδευτικές στρατηγικές και προγράμματα στην ιατρική σχολή για τη βελτίωση της ανίχνευσης των αρνητικών πεποιθήσεων και των στάσεων απέναντι στην ασθένεια στους φοιτητές ιατρικής κατά την κλινική πράξη.

ΛΕΞΕΙΣ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟΥ: Φόβος της ασθένειας, υποχονδρίαση, συμπεριφορά ασθένειας, άγχος για την υγεία, θανατοφοβία, πόνος.

Χαράλαμπος Πίσχος, Αντώνιος Πολίτης, Πέτρος Σφηκάκης, Χαράλαμπος Παπαγεωργίου

Πλήρες Άρθρο σε pdf (Αγγλικά)