Η παρούσα μελέτη εξέτασε τον αντίκτυπο του υβριδικού μοντέλου Ενεργητικής Κοινοτικής Θεραπείας (Assertive Community Treatment, ACT) στο άμεσο ιατρικό κόστος της θεραπείας ατόμων με σοβαρές ψυχικές διαταραχές στην ελληνική επαρχία. Στόχος ήταν να προσδιοριστεί κατά πόσον το μοντέλο οδηγεί σε σημαντικές διαφορές κόστους σε σύγκριση με τη συνήθη φροντίδα, καθώς και να εκτιμηθεί η οικονομική του αποδοτικότητα με βάση τη βελτίωση στην λειτουργικότητα των ασθενών. Συνολικά 23 ασθενείς με σοβαρές ψυχικές διαταραχές και πολλαπλές νοσηλείες παρακολουθήθηκαν για 16 μήνες από την υπηρεσία ACT. Το άμεσο ιατρικό κόστος εκτιμήθηκε χρησιμοποιώντας προηγούμενα δημοσιευμένα ελληνικά δεδομένα για το κόστος θεραπείας της σχιζοφρένειας. Υπολογίστηκαν οι διαφορές κόστους πριν και μετά την εφαρμογή του μοντέλου και η αποδοτικότητα αξιολογήθηκε μέσω του λόγου κόστους-αποτελεσματικότητας (Incremental Cost-Effectiveness Ratio - ICER), ο οποίος εκφράζει το κόστος ανά μονάδα αύξησης της βαθμολογίας στην κλίμακα λειτουργικότητας Global Assessment of Functioning (GAF). Δεν υπήρξε στατιστικά σημαντική διαφορά στο άμεσο ιατρικό κόστος μεταξύ της συνήθους περίθαλψης (310029€) και της φροντίδας ACT (313896€), με μια μικρή αύξηση κόστους 3867€ (p = 0,077). Ωστόσο, η φροντίδα ACT μείωσε σημαντικά τις νοσηλείες και τη διάρκεια νοσηλείας, επιφέροντας μείωση 86,9% στις συνολικές ημέρες νοσηλείας. Παρατηρήθηκε επίσης αύξηση της βαθμολογίας GAF από 40,43 σε 47,26. Η ανάλυση κόστους-αποτελεσματικότητας έδειξε εξαιρετικά χαμηλό ICER 25,9€ ανά βαθμό GAF, υποδεικνύοντας μια οικονομικά αποδοτική παρέμβαση. Σε μία εναλλακτική υπόθεση υπολογίστηκε το κόστος της φροντίδας κατά το έτος 2024 με τη χρησιμοποίηση του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή. Σε αυτή την περίπτωση η φροντίδα από την υβριδική ACT ήταν σημαντικά πιο οικονομική κατά 25,5%. Ο αδρός υπολογισμός του έμμεσου κόστους της φροντίδας των ασθενών με σοβαρές ψυχικές διαταραχές από την υβριδική ACT αποκάλυψε περαιτέρω μείωση του κόστους. Το υβριδικό μοντέλο ACT αποδεικνύεται οικονομικά αποδοτικό λόγω της επίδρασης του στη μείωση των νοσηλειών και στη βελτίωση της λειτουργικότητας των ασθενών, ενδέχεται μάλιστα να οδηγεί σε εξοικονόμηση πόρων. Μελλοντικές έρευνες θα πρέπει να επικεντρωθούν σε μεγαλύτερες πολυκεντρικές μελέτες για την επιβεβαίωση της σχέσης κόστους-αποτελεσματικότητας και τη διερεύνηση του αντίκτυπου στο έμμεσο κόστος, όπως η επιβάρυνση των φροντιστών και η εμπλοκή των αρχών επιβολής του νόμου. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν περαιτέρω επενδύσεις σε υβριδικές υπηρεσίες ACT στην ελληνική επαρχία για τη βελτίωση της ψυχιατρικής περίθαλψης σε περιβάλλοντα με περιορισμένους πόρους.

ΛΕΞΕΙΣ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟΥ: Επαρχία, κόστος θεραπείας, λειτουργικότητα, ενεργητική κοινοτική θεραπεία, σοβαρές ψυχικές διαταραχές, σχέση κόστους/αποτελεσματικότητας.

Φωτεινή Τσόλη, Ιωάννα Αθηνά Μπότσαρη, Νεφέλη Μεντή, Παναγιώτα Κοντούδη, Αικατερίνη Πουλιάση, Βάιος Περιτογιάννης

Πλήρες Άρθρο σε pdf (Αγγλικά)