Η έννοια του χρόνου είναι ένας ενδιαφέρων τόπος για να κατανοήσουμε πώς το σώμα και ο εγκέφαλος κατασκευάζουν την έννοια του εαυτού, αλλά και πώς προκύπτουν οι παραμορφώσεις του εαυτού στην περίπτωση της ψύχωσης. Επίσης, η ανάλυση των χρονικών αναπαραστάσεων στην ψύχωση αναδεικνύει ένα έλλειμμα που περιλαμβάνει τόσο την υποκειμενική εμπειρία της ροής του χρόνου, δηλαδή την αντίληψη του χρόνου, όσο και την ικανότητα επεξεργασίας χρονικών πληροφοριών, που είναι εγγενείς σε οποιοδήποτε αντιληπτικό γεγονός, δηλαδή τον αντιληπτικό χρονισμό. Η αναπαράσταση του εαυτού σταθεροποιείται εντός χρονικών παραθύρων και έτσι ο εαυτός βιώνεται ως συνεχής στο χρόνο. Η διαταραχή στην έννοια του χρόνου, με τη μορφή απώλειας της χρονικής συνέχειας, έχει περιγραφεί από τους φαινομενολόγους ως κεντρική υποκειμενική εμπειρία της σχιζοφρένειας. Τα θετικά συμπτώματα της σχιζοφρένειας σχετίζονται με υπερεκτίμηση του χρονισμού των διαστημάτων, δηλαδή μια επιτάχυνση του «εσωτερικού ρολογιού», ενώ η ντοπαμίνη ρυθμίζει πιθανόν την ταχύτητα αυτού. Επιπλέον, τα ευρήματα υπογραμμίζουν τη σημασία της ενδοδεκτικής ακρίβειας, ως πτυχή της αντίληψης του χρόνου, καθώς και την εγκυρότητα αντίληψης του χρόνου, που σχετίζεται με την ενδοδεκτική ακρίβεια και την πνευμονογαστρική δραστηριότητα. Η νήσος του Reil συμβάλλει σημαντικά στην πλήρη επίγνωση της πραγματικότητας. Στην πρόσθια νήσο δημιουργούνται οι συνολικές συναισθηματικές στιγμές και μετα-αναπαραστάσεις του συνειδητού εαυτού. Στην ψύχωση, η αλληλεπίδραση μεταξύ του δικτύου προεπιλεγμένης λειτουργίας και του μετωποβρεγματικού εκτελεστικού δικτύου διαταράσσεται από την ανώμαλη σηματοδότηση της δεξιάς πρόσθιας νήσου. Εδώ περιγράφουμε τον ρόλο της νήσου του Reil, ως βασικό νευρωνικό κόμβο για την αναγνώριση σημαντικών πτυχών του εαυτού, παράλληλα με τον ρόλο της ενδοδεκτικής προγνωστικής κωδικοποίησης, η οποία αντανακλά τη συμβολή της νήσου στη χρονικότητα του εαυτού. Με βάση τα παραπάνω, νέες πρακτικές εστιάζουν στην ανάπτυξη και εφαρμογή στρατηγικών αποκατάστασης που στοχεύουν ειδικά στα χρονικά ελλείμματα που παρατηρούνται στην ψύχωση. Οι θεραπευτικές παρεμβάσεις βασίζονται στην αισθητηριακή εκπαίδευση και την ενίσχυση της πολυαισθητηριακής ολοκλήρωσης των ασθενών.

ΛΕΞΕΙΣ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟΥ: Χρόνος, χρονισμός, εαυτός, ψύχωση, νήσος, ενδοδεκτικό σύστημα, σύστημα διακριτότητας.

Ορέστης Γιωτάκος

Πλήρες Άρθρο σε pdf (Αγγλικά)